Inloggen op de klantenomgeving

De Online Cockpit is exclusief voor opdrachtgevers. Indien u nog geen eigen account heeft, klik dan hier om uw vordering direct over te dragen of neem contact met ons op via telefoon +31(0)70-7620330.

Wachtwoord vergeten Inloggen
Zo sluit u een overeenkomst van opdracht
mr. drs. Joost Konings

Vraagt u iemand naar een voorbeeld van een overeenkomst, dan hoort u al snel de arbeidsovereenkomst of de koopovereenkomst voorbij komen. In de praktijk echter is de overeenkomst van opdracht één van de meest voorkomende overeenkomsten. In deze bijdrage belichten we de verschillen met de arbeidsovereenkomst en de overeenkomst tot aanneming van werk en gaan we in op de eisen aan een overeenkomst van opdracht.

Het Nederlands recht gaat uit van contractsvrijheid. Zeker in de business to business sfeer is dit een belangrijk gegeven. Dit betekent dan ook dat overeenkomsten in beginsel overal uit kunnen bestaan.

De arbeidsovereenkomst

Velen kennen waarschijnlijk wel de arbeidsovereenkomst of de overeenkomst tot aanneming van werk. Beide tonen verschillen met de overeenkomst van opdracht, overigens zijn deze verschillen niet altijd even duidelijk.
Om een overeenkomst tot een arbeidsovereenkomst (7:610 BW e.v.) te laten kwalificeren, bepaalt de wet dat er tenminste aan drie eisen voldaan moet zijn.

  • U bent in dienst van een werkgever;
  • U moet arbeid verrichten;
  • U krijgt een vergoeding.

 
Indien aan bovenstaande voorwaarden is voldaan, is er sprake van een arbeidsovereenkomst. In dit geval maakt het overigens niet uit of dit expliciet genoemd is in de overeenkomst zelf. Het belangrijkste verschil tussen een arbeidsovereenkomst en een overeenkomst van opdracht is de gezagsverhouding tussen partijen. Een rechter kijkt expliciet naar deze gezagsverhouding.
De overeenkomst tot aanneming van werk
In geval van aanneming van werk (7:750 BW) dien aan de volgende voorwaarden te worden voldaan:

  • Er moet sprake zijn van een door de opdrachtgever verstrekte opdracht tegen betaling in geld;
  • De aannemer moet werk van stoffelijk aard tot stand brengen en leveren;
  • Er is géén sprake van een dienstbetrekking.

 

De overeenkomst van opdracht

Nu duidelijk is wat een overeenkomst tot aanneming van werk inhoudt, komt de overeenkomst van opdracht aan bod. Deze overeenkomst is geregeld art. 7:400 BW en verder.
Een overeenkomst van opdracht eist dat:

  • De opdrachtgever en opdrachtnemer zich verbinden anders dan op grond van een arbeidsovereenkomst om bepaalde werkzaamheden te verrichten;
  • Deze werkzaamheden mogen géén betrekking hebben op: werk van stoffelijke aard, het bewaren van zaken, het uitgeven van werken of het vervoeren of doen vervoeren van personen of zaken.

 
Gaat de overeenkomst tot aanneming van werk uit van het vervaardigen van een werk van stoffelijke aard, de overeenkomst van opdracht heeft hier juist geen betrekking op.
De overeenkomst tot aanneming van werk en de overeenkomst van opdracht worden veelal gebruikt door zelfstandig ondernemers of ZZP’ers. In de volksmond heet de overeenkomst van opdracht ook wel opdrachtovereenkomst of freelance contract of samenwerkingsovereenkomst of samenwerkingscontract.

De verplichtingen bij een overeenkomst van opdracht

Een overeenkomst is in feite niets meer dan een aanbod en een aanvaarding van dit aanbod. Uit de overeenkomst vloeien verplichtingen voort voor beide partijen. Zo zal in de overeenkomst bepaald zijn wie welke werkzaamheden verricht of diensten levert en wat daarvoor betaald zal worden. Ook zal geregeld zijn wat als iemand zich niet aan de gemaakte afspraken houdt.
Er zijn verschillende verplichtingen voor zowel de opdrachtgever als de opdrachtnemer. Deze kunnen bijvoorbeeld voortvloeien uit de wet of uit de rechtspraak (jurisprudentie). Hiervan op de hoogte zijn kan al vele geschillen of misverstanden voorkomen.
Verplichtingen voor de opdrachtgever

  • Verplicht vergoeding uit te betalen voor de uitgevoerde diensten. Indien er geen vergoeding is afgesproken, wordt er gekeken naar de redelijke vergoeding in de betreffende bedrijfstak, zodat de vergoeding vastgesteld kan worden.
  • Naast de vergoeding moet de opdrachtgever gemaakte onkosten vergoeden.
  • In bepaalde gevallen moet de opdrachtgever tevens de schade vergoeden van de opdrachtnemer. Dit betreft alleen schade die het gevolg is van een opdracht met daaraan verbonden bijzondere gevaren.

 
In onze procespraktijk verzoeken we de rechter regelmatig een zogenaamd ‘redelijk loon’ vast te stellen, als een debiteur stelt dat er geen overeenkomst gesloten is dan wel dat er geen vergoeding voor de uitgevoerde werkzaamheden is afgesproken. De rechter volgt ons eigenlijk altijd in ons verzoek, waardoor een debiteur alsnog verplicht is een redelijk bedrag te betalen. Dit heeft de wetgever ook beoogt.

Verplichtingen voor de opdrachtnemer

Naast dat op de opdrachtgever enkele verplichtingen rusten, wordt het volgende van de opdrachtnemer verwacht.

  1. Het opvolgen van de verleende instructies van de opdrachtgever;
  2. Bij het verrichten van zijn werkzaamheden moet de opdrachtnemer de zorg van een goed opdrachtnemer in acht nemen. Dit betreft een open norm. Een concrete invulling wordt hieraan van geval tot geval gegeven. Uiteindelijk beslist een rechter wat redelijk is en wat niet;
  3. Een opdrachtnemer moet verantwoording afleggen bij de opdrachtgever en hem op de hoogte houden van de verrichte werkzaamheden;
  4. Een opdrachtnemer moet de opdrachtgever laten weten wanneer een opdracht voltooid is.

Naast de eisen van een overeenkomst van opdracht en de verplichtingen van beide partijen is het tevens cruciaal te weten hoe de overeenkomst van opdracht opgezegd kan worden. Anders gezegd, hoe kunt u een overeenkomst van opdracht ontbinden?

Ontbinding en opzegtermijn overeenkomst van opdracht

De opdrachtgever kan de overeenkomst van opdracht op elk moment opzeggen (art. 7:408 BW), zelfs wanneer de overeenkomst voor bepaalde tijd is gesloten. Dit neemt echter niet weg dat de vergoeding voor de verrichte werkzaamheden wel aan de opdrachtnemer betaald moet worden. De opdrachtnemer die dit wil voorkomen, zal expliciet in de overeenkomst moeten laten opnemen dat tussentijds opzeggen uitgesloten is. Het is aan te raden om een opzegtermijn op te nemen in de overeenkomst van opdracht. Indien de opdrachtgever per direct opzegt, zal hij zich moeten houden aan de overeengekomen opzegtermijn. Welke opzegtermijn u hanteert hangt af van bijvoorbeeld de aard van de dienstverlening, maar ook van de branche. U kunt hierover onderhandelen.

De opdrachtnemer kan in tegenstelling daartoe de overeenkomst van opdracht alleen opzeggen indien deze voor onbepaalde tijd is aangegaan en er sprake is van ‘gewichtige’ redenen. Wat deze gewichtige redenen precies inhouden, verschilt per situatie en kan alleen de rechter beoordelen.

Verschil tussen natuurlijk persoon en rechtspersoon

Tevens is het van belang te weten met wie u zaken doet, namelijk een rechtspersoon of een natuurlijk persoon. Indien een natuurlijk persoon de overeenkomst van opdracht beëindigt, is zij geen schadevergoeding verschuldigd aan opdrachtnemer.

Zorg voor een geldige en juiste VAR-verklaring

Gaat u een overeenkomst van opdracht aan, dan is het de opdrachtnemer aan te raden een Verklaring Arbeids Relatie, ook wel VAR-verklaring genoemd, aan te vragen bij de Belastingdienst. Deze verklaring zorgt ervoor dat het wordt tegengegaan dat er in de toekomst geschillen of onduidelijkheden ontstaan rondom de kwalificatie van de relatie tussen de partijen. Bijvoorbeeld: is er sprake van een arbeidsovereenkomst (en zijn dus loonbelasting en afdrachten sociale premies verschuldigd) of toch een overeenkomst van opdracht. Let er wel op dat er verschillende soorten VAR-verklaringen bestaan. De Belastingdienst kan u hier meer over vertellen.

De overeenkomst van opdracht: ons advies

Leg afspraken altijd schriftelijk vast. Dit kan ook per e-mail. Zorg ervoor dat beide partijen zich akkoord verklaren met deze afspraken. Zorg er ook voor dat als algemene voorwaarden deel uitmaken van een overeenkomst, wordt afgesproken wiens algemene voorwaarden van toepassing zijn. Aan te raden is ook dat beide contractspartijen op de hoogte zijn van de algemene voorwaarden en zich hiermee bekend verklaren. Maak afspraken omtrent prijs, betaling, betalingstermijn en welke prestaties verricht zullen worden. Spreek een duidelijke opzegtermijn af. En zorg ervoor dat u komt te beschikken over een juiste VAR-verklaring.

Heeft u vragen over een overeenkomst van opdracht, krijgt u niet betaald naar aanleiding van een gesloten overeenkomst van opdracht, heeft u moeite met het bepalen van een redelijk loon, wilt u schade vorderen of heeft u een andere juridische vraag? Neem dan contact met ons op. Wij zijn bereikbaar op 070-7620330 en horen u graag of stuur ons een e-mail.

ShareShare on Facebook0Tweet about this on Twitter0Share on Google+0